Bakı 
Gürcüstanın Baş naziri İrakli Kobaxidzenin ABŞ ilə münasibətlərin normallaşmasını səbirlə gözlədiklərini bəyan etməsi Tbilisinin xarici siyasət prioritetlərində Qərb istiqamətinin hələ də mühüm yer tutduğunu göstərir.
Son illərdə Vaşinqton və Tbilisi arasında münasibətlər demokratik islahatlar, “Xarici təsirin şəffaflığı haqqında” qanun, seçki prosesi və insan hüquqları ilə bağlı fikir ayrılıqları səbəbindən gərginləşmişdi. Bu fonda Kobaxidzenin dialoq mesajı iki ölkə arasında münasibətlərin tam qırılmasının heç bir tərəfin maraqlarına uyğun olmadığını nümayiş etdirir. Gürcüstan hakimiyyəti həm təhlükəsizlik, həm də iqtisadi baxımdan ABŞ ilə strateji tərəfdaşlığın davam etdirilməsinin vacibliyini anlayır.
Bununla belə, münasibətlərin normallaşması təkcə siyasi bəyanatlarla mümkün görünmür. Vaşinqton Gürcüstandan demokratik institutların gücləndirilməsi, hüququn aliliyinin təmin olunması və Qərb dəyərlərinə sadiqliyin praktik addımlarla təsdiqlənməsini gözləyir. Əgər Tbilisi bu istiqamətdə real irəliləyiş nümayiş etdirə bilsə, iki ölkə arasında təhlükəsizlik, müdafiə və iqtisadi əməkdaşlığın yenidən genişlənməsi üçün zəmin yarana bilər. Əks halda, tərəflər arasında etimad böhranı davam edəcək və strateji tərəfdaşlığın əvvəlki səviyyəsinə qayıtmaq çətin olacaq.
ABŞ–Gürcüstan münasibətlərində yaranan fasilə regionun geosiyasi balansına da təsirsiz ötüşmür. Cənubi Qafqaz son illərdə böyük güclərin rəqabət meydanına çevrilib və Qərbin bölgədə fəallığının azalması digər aktorların təsir imkanlarını genişləndirir. Xüsusilə Rusiya öz təhlükəsizlik və siyasi alətlərindən istifadə etməklə regiondakı mövqeyini qorumağa çalışır. Çin isə “Bir kəmər, bir yol” təşəbbüsü çərçivəsində iqtisadi və infrastruktur layihələri vasitəsilə təsirini artırır. Bu baxımdan ABŞ ilə münasibətlərin zəifləməsi Gürcüstanın geosiyasi manevr imkanlarını da məhdudlaşdıra bilər.
Digər tərəfdən, Tbilisi balanslaşdırılmış xarici siyasət yürütməyə çalışır. Gürcüstan bir tərəfdən Avropa İttifaqına inteqrasiya kursunu davam etdirmək istədiyini bildirir, digər tərəfdən isə region ölkələri və Çin kimi iqtisadi tərəfdaşlarla əməkdaşlığı genişləndirir. Hakimiyyət hesab edir ki, bu yanaşma ölkəyə həm iqtisadi üstünlüklər qazandıra, həm də regional riskləri minimuma endirə bilər. Lakin Qərbdə belə siyasət bəzən strateji tərəddüd kimi qiymətləndirilir və bu da qarşılıqlı etimadın zəifləməsinə səbəb olur.
Mövcud vəziyyət Azərbaycan üçün də diqqətlə izlənilən prosesdir. Gürcüstan Cənubi Qafqazın əsas tranzit ölkələrindən biri olmaqla enerji və nəqliyyat layihələrinin həyata keçirilməsində mühüm rol oynayır. ABŞ ilə münasibətlərin normallaşması regional layihələrə əlavə siyasi dəstək verə və Qərbin Cənubi Qafqazdakı fəallığını artıraraq yeni iqtisadi imkanlar yarada bilər. Əks ssenaridə isə regionda geosiyasi rəqabətin daha da sərtləşməsi istisna edilmir.
Nəticə etibarilə, Kobaxidzenin açıqlaması sadəcə diplomatik nəzakət ifadəsi deyil, Gürcüstanın xarici siyasət kursunda mühüm siqnal kimi qiymətləndirilə bilər. Lakin münasibətlərin gələcək taleyi yalnız bəyanatlardan deyil, tərəflərin atacağı konkret siyasi addımlardan asılı olacaq. Əgər Vaşinqton və Tbilisi qarşılıqlı etimadı bərpa edə bilsələr, bu, təkcə ikitərəfli münasibətlərə deyil, bütövlükdə Cənubi Qafqazın təhlükəsizlik və geosiyasi mühitinə də müsbət təsir göstərə bilər. Əks halda, regionda böyük güclər arasında rəqabətin daha da dərinləşməsi ehtimalı güclənəcək.
Züriyə Qarayeva
