Bakı 
Tovuz rayonunun sakit Qaraxanlı kəndinə gedən yol insanı adi kənd mənzərəsindən keçirir: torpağın qoxusu, həyət-bacada çalışan insanlar, uzaqdan eşidilən mal-qaranın səsi…
Amma bu sakitliyin içində elə evlər var ki, onların divarlarında Vətən müharibəsinin od-alovu, igidlik salnaməsi yaşayır.
Belə evlərdən birinin qapısını açanda səni sadə, təmkinli baxışlı, amma gözlərinin dərinliyində döyüş meydanlarının izini daşıyan bir insan qarşılayır – Qarabağ qazisi, Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrin leytenantı Şirxan Hümmətov.
O, danışmağa tələsmir. Sanki hər cümləni döyüş nizamı kimi ölçür, çəkir, sonra deyir.
“Bizə verilən tapşırıq Vətənin taleyi idi”
Bakıvaxtı.az-ın məlumatına görə, Şirxan Hümmətov Vətən müharibəsinin ən ağır istiqamətlərindən biri olan Xocavənd döyüşlərinin iştirakçısı olub. XTQ-nin tərkibində həyata keçirilən əməliyyatlarda o, ən çətin tapşırıqların ön cərgəsində yer alıb.
O, həmin günləri xatırlayarkən səsində nə qürur, nə də şikayət var - yalnız məsuliyyət:
“Biz bilirdik ki, hər addımın arxasında Vətən dayanır. O torpaqlara bayraq sancmaq üçün irəliləyirdik”.
Döyüşlərin ən gərgin anlarından birində leytenant Hümmətov ağır yaralanır – qolu və qılçası güllə və qəlpə yaraları alır. Amma o an geri çəkilmək yox, irəliləmək qərarı verir.
O anı qısa, amma təsirli cümlə ilə belə ifadə edir:
“Ağrı vardı… amma ağrıdan böyük bir şey vardı – qarşıda qalan məsuliyyət”.
Silahdaşlarının dediyinə görə, o yaralandıqdan sonra belə mövqeni tərk etməyib, bölmənin koordinasiyasını davam etdirib, əməliyyatın dayanmasına imkan verməyib. XTQ ruhunun ən sərt ifadəsi elə həmin anlarda özünü göstərib.
“Döyüş meydanını tərk etmədim…”
Şirxan Hümmətovun ən çox xatırlanan cümləsi isə budur:
“Döyüş meydanını tərk etmədim… çünki arxada Vətən vardı. Arxada ailələr, şəhərlər, kəndlər, gələcək vardı”.
Bu cümlə təkcə bir döyüşçünün yox, bütöv bir məktəbin – XTQ məktəbinin fəlsəfəsini ifadə edir.
Xocavəndin azadlığına aparan yol
Xocavənd istiqamətində aparılan döyüşlər müharibənin ən çətin mərhələlərindən biri kimi qiymətləndirilir. Sıldırım ərazilər, mürəkkəb coğrafiya, düşmənin möhkəmləndirilmiş mövqeləri – bütün bunlar XTQ bölmələrinin yüksək hazırlıq və dəmir iradəsini tələb edirdi.
Leytenant Hümmətov həmin əməliyyatları belə xatırlayır:
“Biz səssiz irəliləyirdik, amma hər addımımızın səsi torpağa yazılırdı. Orada qorxu yox idi. Orada yalnız məqsəd vardı”.
Qələbəyə gedən iz – orden və medallar
Vətən müharibəsində göstərdiyi şəxsi igidliyə görə Şirxan Hümmətov dövlət tərəfindən yüksək qiymətləndirilib. Leytenant “Döyüşdə fərqlənməyə görə” və “Xocavəndin azad olunmasına görə” medalları ilə təltif olunub.
O isə bu mükafatlara sadə münasibət bildirir:
“Bu medallar mənim yox, silahdaşlarımın, şəhidlərimizin, o torpağa can verənlərin payıdır”.
XTQ ruhu – səssiz qəhrəmanlıq
Xüsusi Təyinatlı Qüvvələr haqqında çox danışılır, amma çox az görünür. Şirxan Hümmətov kimi zabitlər bu görünməzliyin içində tarix yazırlar.
Onun xidmət yolu bir həqiqəti bir daha təsdiqləyir: XTQ döyüşçüsü üçün əsas anlayış “geri çəkilmək” deyil, “tapşırığı tamamlamaqdır”.
Silahdaşlarından biri onu belə xarakterizə edir:
“Şirxan heç vaxt səs-küylü danışmazdı. Amma əməliyyatda onun qərarı hamının yolunu müəyyən edirdi”.
“İndi o günlər yuxu kimi görünür”
Müharibədən sonra o günləri xatırlamaq asan deyil. Şirxan Hümmətov da bunu gizlətmir:
“Bəzən elə bilirəm ki, hamısı bir yuxu idi. Amma o yuxunun içində real olan bir şey var idi – şəhid dostlarımız”.
O, yaralı olmasına baxmayaraq döyüşü tərk etmədiyi anı isə çox qısa cümlə ilə yekunlaşdırır:
“Əgər o an geri çəkilsəydim, özümə baxa bilməzdim”.
Qəhrəmanlığın adı – səssiz fədakarlıq
Bu gün Şirxan Hümmətov qürulu həyat yaşayır. Amma onun keçdiyi yol sadə deyil – o yol Xocavəndin dağlarında, döyüş səngərlərində, XTQ əməliyyat planlarında yazılıb.
O, danışdıqca bir həqiqət daha aydın olur: qəhrəmanlıq bəzən böyük sözlərdə yox, sakit baxışlarda, az danışıb çox edən insanlarda gizlənir.
Son söz
Şirxan Hümmətov kimi qazilər bir daha sübut etdilər ki, Azərbaycan əsgəri üçün “imkansız” anlayışı yoxdur. Onlar üçün yalnız bir yol var – irəli.
Və bu yolun sonunda yazılan ən böyük cümlə budur:
"Vətən sağ olsun"...
Əli Hüseynov,
Bakıvaxtı.az
